Iniekcja fundamentów – czym jest i jak może pomóc?

Pod nazwą „iniekcja fundamentów” kryje się kilka zupełnie różnych technologii. Jedna służy do wykonania poziomej bariery przeciw podciąganiu wilgoci, inna do uszczelniania przeciekających rys, a jeszcze inna pozwala wykonać uszczelnienie po zewnętrznej stronie ściany bez jej odkopywania.

Dlatego przed kupieniem kremu, żywicy czy innego preparatu trzeba najpierw ustalić, skąd właściwie bierze się woda. Krem iniekcyjny może bardzo dobrze poradzić sobie z wilgocią podciąganą od dołu, ale nie zatrzyma wody, która podczas ulewy przedostaje się przez bok ściany piwnicy.

Co daje iniekcja pozioma?

W starych budynkach często brakuje sprawnej izolacji poziomej pomiędzy fundamentem a ścianą. Czasem nigdy jej nie wykonano, a czasem warstwa zrobiona kilkadziesiąt lat temu przestała skutecznie odcinać wilgoć.

Woda zaczyna wtedy przemieszczać się przez pory cegieł i zaprawy ku górze. Typowy obraz to najbardziej wilgotny mur przy posadzce, odpadający tynk, łuszcząca się farba i wykwity soli. Im wyżej, tym ściana zwykle staje się suchsza.

Iniekcja pozioma ma w takim przypadku utworzyć w murze nową barierę ograniczającą podciąganie kapilarne.

Przy popularnych kremach silanowych wykonuje się rząd otworów, najczęściej w poziomej spoinie. Do każdego z nich wprowadza się preparat, który rozchodzi się w strukturze muru i hydrofobizuje strefę wokół odwiertów.

Nie jest to jednak sposób na uszczelnienie całej ściany od każdej strony. Przepona pozioma ma zatrzymać wilgoć przemieszczającą się ku górze. Jeśli woda wchodzi do piwnicy przez bok ściany, potrzebne jest rozwiązanie skierowane właśnie na ten problem.

Jaki preparat do iniekcji wybrać?

Najłatwiej popełnić błąd, kupując po prostu „środek do iniekcji”. Poszczególne materiały mogą wyglądać podobnie na półce, ale są przeznaczone do zupełnie innych zastosowań.

Przykładem preparatu do wykonywania przepony poziomej jest SikaMur InjectoCream-100, czyli krem na bazie silanów przeznaczony do ograniczania podciągania kapilarnego.

Zupełnie inną funkcję ma Sika Injection-203. To elastyczna żywica poliuretanowa stosowana do penetracji i uszczelniania rys. Nie jest więc zamiennikiem kremu do wykonywania poziomej bariery przeciwwilgociowej.

Przy silnym wypływie wody stosuje się jeszcze inne materiały. Przykładowo SikaInject-102 reaguje z wodą, tworząc pianę pozwalającą szybko ograniczyć przeciek.

Jeżeli natomiast celem jest konstrukcyjne sklejenie rysy, stosuje się produkty epoksydowe, takie jak Sikadur-52 Injection. Po związaniu tworzą twarde połączenie o wysokiej wytrzymałości.

Jak zrobić iniekcję poziomą?

Najprościej pokazać to na przykładzie systemu kremowego. W przypadku SikaMur InjectoCream-100 producent przewiduje otwory o średnicy minimum 12 mm i w rozstawie nie większym niż 120 mm.

Najpierw sprawdź grubość ściany

Tego parametru nie warto zgadywać. Długość odwiertu zależy bezpośrednio od grubości muru.

Przy ścianie o grubości 33 cm otwór nie powinien mieć przypadkowo 15 czy 20 cm. W tym systemie wierci się niemal przez całą grubość, pozostawiając około 4 cm niewierconego materiału od przeciwnej strony.

Otwory wykonuj zgodnie z układem muru

Przy regularnej ścianie z cegły pełnej odwierty wykonuje się poziomo w spoinie, najczęściej w pobliżu naroży cegieł.

Dla 10 m ściany i maksymalnego rozstawu 12 cm wychodzi:

10 ÷ 0,12 = około 83–84 otwory.

To dobrze pokazuje skalę pracy. Poprawna iniekcja nie polega na zrobieniu kilkunastu otworów rozmieszczonych co pół metra i wpuszczeniu do nich odrobiny preparatu.

Otwory trzeba dokładnie oczyścić

Po wierceniu w środku pozostaje dużo pyłu z cegły i zaprawy. Przed aplikacją preparatu otwory należy odkurzyć albo oczyścić sprężonym powietrzem zgodnie z instrukcją stosowanego systemu.

Wprowadzanie kremu do kanału wypełnionego pyłem może mocno utrudnić prawidłowe rozchodzenie się preparatu.

Krem podawaj od końca otworu

Rurkę aplikacyjną wprowadza się głęboko, a następnie podaje preparat podczas stopniowego jej wyciągania. W ten sposób otwór wypełnia się od końca, zamiast tworzyć gruby korek tylko przy samym wejściu.

Po iniekcji zamknij odwierty

Po zakończeniu pracy otwory zamyka się materiałem przewidzianym w danym systemie.

Nie oznacza to jeszcze końca całej renowacji. Jeśli tynk jest mocno zasolony, odspaja się albo kruszy, bardzo często wymaga również usunięcia i późniejszego odtworzenia.

Czy iniekcję można zrobić samemu?

Prostą iniekcję kremową w równym murze z cegły – w wielu przypadkach tak. To jedna z tych metod, które nie wymagają pompy ciśnieniowej ani rozbudowanego sprzętu.

Do wykonania potrzebne będą przede wszystkim:

• młotowiertarka,
• wiertło o odpowiedniej średnicy i długości,
• miara,
• odkurzacz albo sprężone powietrze,
• pistolet do aplikacji,
• krem iniekcyjny,
• środki ochrony wymagane przez producenta chemii.

Samo wiercenie i wyciskanie preparatu nie jest jednak najtrudniejszą częścią tej pracy. Większy problem stanowi poprawna diagnoza.

Można wykonać przeponę bardzo starannie, a ściana nadal będzie mokra, jeśli prawdziwą przyczyną jest woda napierająca od zewnątrz.

Kiedy nie robiłbym iniekcji samodzielnie?

Sprawa robi się znacznie trudniejsza, gdy:

• mur jest kamienny i ma liczne pustki,
• ściana została wykonana z kilku różnych materiałów,
• woda wypływa pod ciśnieniem przez rysę,
• potrzebna jest iniekcja żywicą przez pakery,
• rysa wymaga naprawy konstrukcyjnej,
• planowana jest iniekcja kurtynowa poza ścianę.

W murze kamiennym odwiert może trafić w pustkę pomiędzy kamieniami. Preparat zamiast rozchodzić się w materiale zacznie wtedy wypełniać przypadkową komorę. Czasami przed właściwą iniekcją trzeba najpierw wypełnić takie pustki albo zastosować zupełnie inną technologię.

Ile kosztuje iniekcja fundamentów?

Koszt zależy przede wszystkim od rodzaju iniekcji, grubości muru i wybranej technologii.

W aktualnych zestawieniach cenowych wykonanie przepony metodą iniekcji krystalicznej w ścianie o grubości do około 40 cm kosztuje orientacyjnie 215–290 zł za metr bieżący wraz z materiałem i robocizną. Średnia wynosi około 230 zł/mb.

Dla 20 m ściany daje to:

20 × 230 zł = około 4600 zł.

Iniekcje ciśnieniowe są droższe. W zestawieniach można spotkać średnią w okolicach 454 zł/mb, przy przedziale mniej więcej 290–560 zł/mb.

Ile kosztuje samodzielna iniekcja kremem?

Tutaj koszt materiału można policzyć dużo dokładniej.

Dla SikaMur InjectoCream-100 producent podaje, że na 10 m muru o grubości 33 cm potrzeba teoretycznie około 5,1 opakowania po 560 ml. Do tego dochodzi zalecany zapas.

W praktyce oznacza to zakup około 6 opakowań.

Jeśli jedno opakowanie kosztuje około 110 zł, otrzymujemy:

6 × 110 zł = około 660 zł za 10 m ściany.

Sam preparat wychodzi więc w takim przykładzie około:

66 zł/mb przy murze o grubości 33 cm.

Przy ścianie 44 cm zużycie będzie już większe – dla tego systemu producent podaje około siedmiu opakowań na 10 m przed doliczeniem zapasu.

Nie warto też porównywać różnych produktów wyłącznie po cenie jednej tuby. Przykładowo Remmers Kiesol C w opakowaniu 550 ml kosztuje więcej, ale przy porównaniu trzeba uwzględnić rzeczywiste zużycie dla konkretnej grubości i rodzaju muru.

Czy iniekcja może zastąpić odkopywanie fundamentów?

Czasami tak, ale wszystko zależy od tego, którędy woda dostaje się do ściany.

Jeżeli problemem jest głównie podciąganie kapilarne, prawidłowo wykonana przepona pozioma może ograniczyć wilgoć bez odkopywania całego domu.

Inaczej wygląda sytuacja, gdy ściana piwnicy jest mokra na dużej powierzchni, ponieważ woda przechodzi przez uszkodzoną izolację pionową. Jeden rząd kremu przy posadzce nie zatrzyma wilgoci napływającej z boku.

Jedną z technologii pozwalających w pewnych sytuacjach uniknąć wykopu jest wtedy iniekcja kurtynowa.

W ścianie wykonuje się siatkę otworów, przez które materiał trafia poza konstrukcję. Stosowane żele o niskiej lepkości rozchodzą się od strony gruntu i po związaniu tworzą elastyczną barierę.

Przykładem produktu do takich zastosowań jest Sika Injection-304.

To jednak zupełnie inny poziom prac niż aplikacja kremu z kartusza. Potrzebna jest pompa, pakery, odpowiednio rozplanowane otwory i kontrola ilości wtłaczanego materiału. Iniekcja kurtynowa zdecydowanie nie jest typową pracą DIY.

Kiedy iniekcja nie pomoże?

Najczęściej wtedy, gdy została dobrana do niewłaściwego problemu.

Przepona pozioma nie zatrzyma wody wchodzącej przez ścianę z boku. Jeśli po każdym większym deszczu mokra plama pojawia się w tym samym miejscu piwnicy, najpierw trzeba szukać lokalnego przecieku.

Krem silanowy nie naprawi rysy konstrukcyjnej. Jeśli pęknięcie nadal się powiększa, najpierw trzeba ustalić, dlaczego konstrukcja pracuje.

Żywica wstrzyknięta w jedną rysę nie zatrzyma podciągania wilgoci na całej długości ściany. To zupełnie inny mechanizm i inne zastosowanie.

Iniekcja nie rozwiąże też problemu z wodą opadową gromadzącą się przy domu. Jeśli rura spustowa kończy się tuż przy fundamencie, teren ma spadek w kierunku budynku albo studnia chłonna przelewa się przy ścianie, najpierw trzeba ograniczyć dopływ tej wody.

Właśnie zła diagnoza odpowiada za dużą część rozczarowań po wykonaniu iniekcji. Sama technologia może być wykonana poprawnie, ale w miejscu, w którym po prostu nie miała szans rozwiązać problemu.

Co zrobić z mokrą ścianą po wykonaniu iniekcji?

Nowa przepona nie wysusza muru natychmiast. Jej zadaniem jest ograniczenie dalszego dopływu wilgoci od dołu, a woda zgromadzona wcześniej w cegłach i zaprawie musi dopiero stopniowo odparować.

Gruby, stary mur może schnąć długo, dlatego trudno przyjąć prostą zasadę w rodzaju „po miesiącu można malować”. Tempo zależy od grubości ściany, temperatury, wentylacji i stopnia wcześniejszego zawilgocenia.

Drugim problemem są sole znajdujące się w starym murze i tynku. Wraz z wilgocią przemieszczają się ku powierzchni, gdzie później krystalizują. Nawet po odcięciu źródła wody zasolony tynk może nadal się łuszczyć i niszczyć nowe powłoki.

Przy mocno zawilgoconej ścianie renowacja często wygląda więc mniej więcej tak:

1. ustalenie i usunięcie źródła wilgoci,
2. wykonanie przepony, jeśli rzeczywiście jest potrzebna,
3. usunięcie odspojonych i mocno zasolonych tynków,
4. umożliwienie murowi stopniowego wysychania,
5. wykonanie odpowiednich warstw renowacyjnych, jeśli wymaga tego stan ściany.

Jaką iniekcję wybrać?

Nie zaczynałbym od wyboru producenta ani rodzaju preparatu. Najpierw trzeba ustalić, którędy woda dociera do konstrukcji.

Jeśli wilgoć idzie od dołu, można rozważać przeponę poziomą. Jeśli woda wypływa przez konkretną rysę, potrzebne będzie rozwiązanie do jej uszczelnienia. Gdy z kolei problem dotyczy całej ściany piwnicy, której nie można odkopać, w grę może wejść zupełnie inna technologia, np. iniekcja kurtynowa.

Dopiero po takim rozpoznaniu ma sens porównywanie materiałów i kosztów. W przeciwnym razie łatwo kupić dobry produkt, który po prostu nie pasuje do problemu.